على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1186
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
گشادن : پديد آمدن و نمودار شدن و خود را نمودن . چهره ( cehre ) ص . پ . گلگون . چهره ( cohre ) ا . پ . غلام و ملازم امر دو نوكر و پسر ساده . چهره پرداز ( cehre - pard z ) ا . پ . مصور و صورتگر . و آفتاب . و چهره پرداز جهان : آفتاب عالمتاب . چهره خراش ( cehre - xar c ) ص . پ . روى خراشيده . چهره طراز ( cehre - tar z ) ا . پ . مصور و صورتگر و نقاش . چهره گشا ( cehre - goc ) ص . پ . مصور و صورتگر . و چهرهگشاى جلوه نما : زنى كه روى خود را باز كرده اظهار دلربائى كند . چهره گشائى ( cehre - goc i ) ا . پ . اظهار و نمايش . و نقاشى و مصورى . چهره نويس ( cehre - navis ) ا . پ . قيافهنويس . چهرى ( cahari ) ا . پ . اسب خال سفيد . چه قدر ( ce - qadar ) م ف . پ . چه اندازه و چه مقدار و چند . چهل ( cehal ) و ( cehel ) پ . ص . تعيينى عددى ، چهار مرتبه ده . چهل پاى ( cehel - p y ) ا . پ . گياهى دوائى كه بلاطينى اسكولوپاندريوم گويند . چهل تن ( cehel - tan ) ا . پ . چهل نفرى كه با موسى بكوه طور رفتند . چهل ته ( cehel - tah ) ا . پ . جبه . چهل درم ( cehel - deram ) ا . پ . نام وزنهاى . چهل ستون ( cehel - setun ) ا . پ . چلستون . چهل قد ( cehel - qad ) ا . پ . نوعى از جوشن . چهل قدمى ( cehel - qadami ) ا . پ . چهل قدم از سر قبر مرده پس از دفن وى برگشتن و دو دفعه مراجعت نمودن پيش از آنكه فاتحه تمام شود . چهلم ( cahlam ) ا . پ . نوعى از جوشن . چهلم ( cehalom ) ا . پ . چيزى كه در مرتبهء چهل واقع شود . چهل منار ( cehel - man r ) ا خ . پ . تخت جمشيد در فارس . چهنده ( cahande ) ص . پ . چكان و مانند قطرهريزان و جهنده . چهيدن ( cahidan ) ف ل . پ . چكيدن و تقطير شدن و جهيدن . چهير ( cahr ) و چهيره ( cahire ) ا . پ . روى و ديدار و سيما و قيافه . و رنگ روى . چهيره نويس ( cahire - navis ) ا . پ . قيافهنويس . چيهوز ( cahyuz ) ا . پ . افزارى آهنين و داراى حلقه و قلاب براى بيرون برآوردن چيزى كه در چاه افتاده باشد . چى ( ci ) ا . پ . چيز و شيئى . و چه چى يعنى كدام چيز و چه چيز . چى ( ci ) پ . حرف اسمى - مأخوذ از تركى - بمعنى دارنده و گراينده مانند قهوهچى و توپچى و تلگرافچى . چيانيدن ( cey nidan ) ف م . پ . فراهم آوردن و جمع كردن . و ذبح كردن . چيپال ( cip l ) ا خ . پ . پادشاه لاهور . چيپر ( caypar ) ا . پ . شارع و شهراه و ا خ . نام قلعهاى . چيپور ( cipur ) ا . پ . سر آهن پيكان و نيزه و سنان . و از اعلام است . چيپين ( caypin ) ا . پ فاصله و ميان و فضاى ما بين . چيت ( cit ) ا . پ . - مأخوذ از هندى - يارچهء منقوش هندى و يا ايرانى و يا پارچهء ابريشمى تركى . و ديگر پارچههاى منقوش . چيتل ( cital ) ا پ . - مأخوذ از هندى - پول كوچكى رواج هندوستان . چيته ( cite ) ا . پ . - مأخوذ از هندى - يوز شكارى . و ميقاس اراضى . چيچاب ( cic b ) ا . پ . ماچ و صداى لبها در هنگام بوسيدن . چيچست ( cicest ) ا . پ . بلغت زند كوه و جبل . چيچك ( cicak ) ا . پ . آبله و جدرى . و چيچك زده : آبله در آورده و مجدر . چيچكتو ( cicaktu ) ا خ . پ . نام ناحيهاى در خراسان . چيچله ( cicale ) و ( cicele ) ا . پ . بيمارى و مرض و درد و رنج . چيخ ( cix ) ص . پ . چنخ و كسى كه پيوسته آب و چرك از چشمش رود و مژگانهايش ريخته باشد . چيدار ( cid r ) ا . پ . كفش و پاى افزار . چيدگى ( cidagi ) ا . پ . بالاى هم گذاشتگى . و بريدهشدگى و قطعشدگى . و گستردگى بساط . چيدن ( cidan ) ف م . پ . فراهم كردن و جمع نمودن . و گزيدن و انتخاب كردن و پسنديدن . و جذب كردن . و نشف نمودن . و دانه از زمين برداشتن مرغ و فرو بردن و بلع كردن . و گرفتن ناخن و ستردن موى . و بر -